Yetişkinlerde Skolyoz Olur mu? Omurga Sağlığını Korumak İçin Günlük Tavsiyeler
Yetişkinlerde Skolyoz Olur mu? Omurga Sağlığını Korumak İçin Günlük Tavsiyeler
Toplumdaki genel kanının aksine, skolyoz (omurga eğriliği) sadece çocuklara özgü bir durum değildir. Evet, yetişkinlerde de skolyoz görülür ve hatta yaş ilerledikçe görülme sıklığı artabilir. Ancak yetişkinlerdeki süreç, çocuklardakinden farklı işler.
Bu yazımızda,yetişkinlik döneminde omurga sağlığınızı korumak ve olası eğriliklere karşı direnç kazanmak için günlük hayatınızda neleri değiştirmeniz gerektiğine odaklanacağız.
Yetişkinlerde Skolyoz Neden Oluşur?
Yetişkinlik döneminde karşılaştığımız omurga sorunlarının temelinde genellikle iki faktör yatar:
- Çocukluktan Kalan Miras: Ergenlikte fark edilmemiş çok hafif bir eğrilik, yıllar içinde yerçekiminin etkisiyle biraz daha belirgin hale gelebilir.
- Yıpranma (Yaşlanma) Etkisi: Tıpkı yüzümüzün kırışması veya saçlarımızın beyazlaması gibi, omurgamız da yaşlanır. Omurlar arasındaki disklerin sıvı kaybetmesi ve eklemlerin yıpranması, omurganın dengesini bozarak “sonradan gelişen” eğriliklere yol açabilir.
Peki, yetişkinlerde skolyoz sürecini yavaşlatmak veya omurgamızı bu yıpranmaya karşı güçlü tutmak için neler yapabiliriz?
Omurga Dostu Bir Yaşam İçin 5 Altın Tavsiye
Tıbbi müdahalelerden önce, yaşam tarzınızda yapacağınız küçük değişiklikler, omurganızın yükünü hafifletmek için en etkili ilaçtır.
1. “Doğal Korse”nizi Güçlendirin
Omurganız, vücudunuzu tek başına taşıyan bir direk değildir; etrafı kaslarla çevrilidir. Karın ve sırt kaslarınız ne kadar güçlüyse, omurgaya (kemiklere) binen yük o kadar azalır. Biz buna vücudun “doğal korsesi” diyoruz.
- Öneri: Haftada en az 2-3 gün, omurga çevresi kaslarını çalıştıran, darbeli olmayan (zıplama gerektirmeyen) egzersizler yapın. Yüzme ve Pilates, omurga dostu sporların başında gelir.
2. Hareketsizliğe Meydan Okuyun
Modern çağın hastalığı “hareketsizlik”, omurga sağlığının en büyük düşmanıdır. Uzun süre aynı pozisyonda oturmak, diskler üzerindeki baskıyı artırır.
- Öneri: Masa başı çalışıyorsanız, her 45 dakikada bir mutlaka ayağa kalkın, 2 dakika yürüyün veya basit gerinme hareketleri yapın. Omurganızın beslenmesi için harekete ihtiyacı vardır.
3. Teknoloji Kullanımına Dikkat Edin : Yetişkinlerde Skolyoz
Günümüzde sürekli akıllı telefonlara bakmak için başımızı öne eğiyoruz. Başın öne doğru her bir santim eğilmesi, boyun ve sırt omurgasına binen yükü katlayarak artırır. Bu durum zamanla duruş bozukluğuna ve sırtta kamburlaşmaya (kifoz) zemin hazırlayabilir.
- Öneri: Telefonu göğüs veya karın hizasında değil, göz hizasında tutmaya çalışın. Bilgisayar ekranınızın üst kenarı göz hizasında olsun.
4. Kilo Kontrolü Önemli
Vücudunuzdaki her fazla kilo, omurganızın taşıması gereken ekstra bir yük demektir. Özellikle karın bölgesindeki yağlanma, ağırlık merkezinizi öne kaydırarak bel omurlarınızın kavisini (lordoz) zorlar ve omurga dengesini bozar.
- Öneri: İdeal kilonuzu korumak, sadece kalp sağlığınız için değil, omurga mekaniğiniz için de hayati önem taşır.
5. Kemik Kalitesini Destekleyin
Yaşla birlikte kemik yoğunluğunun azalması (osteoporoz), omurlarda çökme kırıklarına ve buna bağlı eğriliklere neden olabilir. Kemikleriniz ne kadar sert ve sağlamsa, omurganız o kadar dik durur.
- Öneri: Dengeli beslenin. Kalsiyum ve D vitamini değerlerinizi doktor kontrolünde takip ettirin. Ayrıca sigara kullanımının disklerin beslenmesini bozarak yıpranmayı hızlandırdığı bilimsel bir gerçektir; omurganız için sigaradan uzak durun.
Ne Zaman Bir Uzmana Başvurmalısınız?
Sırt ağrısı herkesin zaman zaman yaşadığı bir durumdur. Ancak şu durumlar söz konusuysa, “yaşlılıktandır” veya “cereyanda kaldım” demeden bir uzmana görünmekte fayda vardır:
- Ağrı dinlenmekle geçmiyor ve gece uykudan uyandırıyorsa,
- Sırtınızda veya belinizde gözle görülür bir asimetri (kayma) fark ediyorsanız,
- Yürürken öne doğru eğilme ihtiyacı hissediyorsanız,
- Giyindiğiniz kıyafetlerin duruşunda bir değişiklik fark ediyorsanız.
Unutmayın; omurganıza ne kadar iyi bakarsanız, o da sizi o kadar uzun süre ve dik taşır.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Yetişkinlerde duruş bozukluğu egzersizle düzelir mi? Eğer sorun kemikleşmiş bir eğrilik (skolyoz) değil de, kas zayıflığına bağlı bir duruş bozukluğu ise; evet, düzenli egzersiz ve duruş farkındalığı ile çok ciddi düzelmeler sağlanabilir.
Yatak seçimi yetişkinlerde skolyozu etkiler mi? Yatak seçimi skolyoz hastalığını oluşturmaz veya var olan hastalığı iyileştirmez. Ancak omurga sağlığını korumak ve ağrıları yönetmek için; ne çok sert ne de içine gömüleceğiniz kadar yumuşak, vücut boşluklarını dolduran orta sertlikte yataklar tercih edilmelidir.
Yetişkinlerde skolyozdan korunma amaçlı korse takmalı mıyım? Doktor önerisi olmadan, “belim ağrımasın” veya “dik durayım” diye piyasadaki hazır korseleri kullanmak doğru değildir. Bu korseler uzun süre takıldığında kaslarınızı tembelleştirerek, kasların erimesine ve sorunun büyümesine yol açabilir.
